Waarom jouw airco ‘s nachts meer stroom verbruikt dan overdag

·

Waarom jouw airco ‘s nachts meer stroom verbruikt dan overdag

De meeste mensen denken dat hun airco overdag het hardst werkt. Logisch, want dan schijnt de zon en loopt de temperatuur op. Maar de werkelijkheid is genuanceerder — en duurder. Wat er ‘s nachts gebeurt, bepaalt voor een flink deel hoe hoog jouw energierekening uitvalt.

De nacht is niet zo goedkoop als je denkt

Stel: je zet de airco op een vaste temperatuur en gaat slapen. De unit regelt zichzelf wel, denk je. Dat klopt, maar hoe hij dat doet, is een ander verhaal. Overdag reageert de airco op grote temperatuurschommelingen — hij koelt hard, haalt zijn doel, en schakelt terug. Dat zijn korte, efficiënte cycli.

‘s Nachts is het buiten koeler, maar de binnenmuur heeft overdag warmte opgeslagen. Die straalt die warmte langzaam af, uren nadat de zon al onder is. Jouw airco voelt die warmteafgifte en blijft draaien op een laag, constant vermogen. Dat klinkt zuinig, maar continu draaien op laag toerental is lang niet altijd efficiënter dan kort en krachtig koelen. Het hangt af van het COP-waarde gedrag van jouw unit — de verhouding tussen geleverde koeling en verbruikte stroom. Bij veel toestellen daalt die verhouding bij langdurig laag gebruik. Vertaald: je betaalt meer per graad koeling dan je zou verwachten.

Slaapstand versus eco-modus: niet hetzelfde

Veel aircotoestellen hebben een slaapstand én een eco-modus. Fabrikanten gebruiken die termen alsof ze synoniem zijn. Dat zijn ze niet.

De slaapstand past de temperatuur geleidelijk aan — meestal één graad warmer per uur tot een ingesteld maximum. Dat is slim, want je lichaam heeft ‘s nachts minder koeling nodig. De eco-modus daarentegen beperkt simpelweg het maximale vermogen. Dat kan fijn zijn, maar het betekent ook dat de unit langer draait om hetzelfde resultaat te bereiken. Afhankelijk van jouw situatie kan de slaapstand je zo twee tot drie kilowattuur per nacht schelen. Dat is al snel een tientje per maand — zonder dat je er iets van merkt.

Kijk dus goed wat jouw toestel precies doet in welke modus. De handleiding is saaie lectuur, maar die paar minuten verdien je terug.

De thermostaat instelling die niemand aanpast

Wist je dat de meeste mensen hun nachttemperatuur gewoon op dezelfde stand laten staan als overdag? Overdag zet je de airco op 23 graden, ‘s nachts staat hij er nog steeds op. Terwijl je comfortabel slaapt bij 25 of zelfs 26 graden.

Dat verschil van twee graden klinkt klein. Maar voor elke graad hoger die je instelt, verbruikt een gemiddelde split-unit ruwweg vijf tot acht procent minder stroom. Bij twee graden verschil praat je over tien tot zestien procent besparing op je nachtverbruik. Als jouw airco ‘s nachts vier uur draait op 500 watt, scheelt dat op jaarbasis al snel twintig tot dertig euro — puur door één instelling te wijzigen.

Stel de nachttemperatuur apart in, als jouw toestel dat toelaat via een timer of weekprogramma. Doe je dat niet, dan geef je gewoon geld weg.

Ventilatie en de vergeten rol van de nacht

Hier zit een kans die veel mensen laten liggen. In veel regio’s daalt de buitentemperatuur ‘s nachts flink — soms tien graden of meer ten opzichte van de dagtemperatuur. Als je dan de airco laat draaien terwijl je ook een raam open hebt, werk je jezelf tegen. Maar als je de airco uitzet en in plaats daarvan strategisch ventileert, koel je je huis gratis voor.

Dat vraagt wat planning. Ramen open zodra de buitentemperatuur onder de binnentemperatuur zakt, liefst aan de kant waar de wind vandaan komt. Tegenoverliggende ramen op een kier voor doorstroom. Dit werkt het best in huizen met een goede isolatie die de nachtkou vasthoudt tot de volgende dag.

Is jouw huis slecht geïsoleerd? Dan verlies je die koude lucht snel weer. In dat geval is de airco misschien toch de betere keuze — maar dan wél op de juiste instellingen.

Standby: de stille verbruiker

De airco staat ‘uit’. Maar staat hij echt uit? De meeste moderne split-units blijven in standby-modus als je hem met de afstandsbediening uitzet. Ze wachten op het volgende signaal, houden de WiFi-verbinding actief en bewaken sensoren. Dat kost gemiddeld drie tot vijftien watt continu.

Vijftien watt klinkt als niets. Maar vijftien watt gedurende acht uur nacht, elke nacht van het jaar, is 43,8 kilowattuur. Tegen een gemiddeld stroomtarief is dat al gauw tien tot vijftien euro per jaar — voor een apparaat dat ‘uit’ staat. Heb je meerdere units? Reken maar door.

Gebruik een schakelaar of een slimme stekker als je de unit echt niet nodig hebt. Zeker buiten het koelseizoen is dat de makkelijkste besparing die er bestaat.

Wat je morgen al kunt doen

Je hoeft geen ingenieur te zijn om hier iets mee te doen. Drie concrete stappen voor vanavond:

  • Stel een aparte nachttemperatuur in, minimaal twee graden hoger dan overdag
  • Activeer de slaapstand als jouw toestel die heeft, niet de eco-modus
  • Controleer of de unit echt uitstaat of in standby blijft, en handel daarnaar

Kleine aanpassingen, maar ze tikken aan. Niet over een jaar, maar al op je volgende rekening.

Meer om te lezen